Czym jest stewia?
Wrzesień 1, 2015
0

            Stewia to roślina pochodząca z Ameryki Południowej i Środkowej, której liście zawierają bardzo słodkie substancje, nazywane glikozydami stewiolowymi. W Ameryce Łacińskiej stewia wykorzystywana była już od wieków, między innymi przez Indian, jednak w pozostałych częściach świata jej wyjątkowe właściwości zostały docenione dopiero w XX wieku.

            Pierwszym naukowcem, który podjął się dokładnego zbadania i opisania stewii był Moisési Santiago Bertoni, botanik pochodzący z Włoch. To właśnie on rozpoczął próby wyizolowania z tej rośliny związków słodzących rozpuszczalnych w wodzie. Zawarte w stewii substancje są trzystukrotnie bardziej słodkie od cukru, dlatego do posłodzenia potrawy wystarczą niewielkie ilości tej rośliny. Wśród najważniejszych właściwości stewii należy wymienić odporność na wysoką temperaturę, która pozwala na wykorzystywanie jej do gotowania oraz pieczenia. Stewia traci na słodkości dopiero w temperaturze powyżej 220°C. Zawarte w tej roślinie substancje nie są przyswajane przez organizm człowieka, dlatego mają zero kalorii. Co więcej, w przeciwieństwie do cukru stewia nie wywołuje próchnicy zębów, ani nie podnosi stężenia glukozy we krwi. Zaletą stewii jest również fakt, iż zawiera silne antyoksydanty, witaminy oraz składniki mineralne (między innymi witaminę C, wapń oraz potas). Roślinie tej przypisuje się także właściwości bakteriobójcze i dezynfekujące. Badania potwierdziły jej korzystny wpływ na pracę trzustki oraz na leczenie nadciśnienia. Najważniejsze znaczenie ma jednak to, iż wyciąg ze stewii jest produktem naturalnym.

            Dzięki swoim wyjątkowym właściwościom stewia znalazła szerokie zastosowanie, przede wszystkim w przemyśle spożywczym. Doskonale nadaje się do słodzenia herbaty i kawy, a także innych domowych napojów. Zastępuje biały cukier także w przetworach owocowych oraz deserach, na przykład ciastach i lodach. Coraz częściej stewia zastępuje cukier w produkcji dżemów, kremów czekoladowych, napojów i gum do żucia. Ze względu na fakt, iż nie podnosi stężenia glukozy we krwi, stanowi bardzo dobrą alternatywę dla diabetyków. Osobom dążącym do redukcji masy ciała jest polecana z uwagi na to, że reguluje pracę trzustki, pomaga w utrzymaniu prawidłowego trawienia i łaknienia. Coraz częściej stewię wykorzystuje się także w przemyśle kosmetycznym. Badania potwierdziły jej pozytywny wpływ na leczenie trądziku i owrzodzeń, dlatego jest częstym składnikiem maseczek i kremów do pielęgnacji skóry. Ze względu na właściwości bakteriobójcze i dezynfekujące stewię wykorzystuje się również jako składnik past do zębów.

            Stewia sprzedawana jest głównie pod postacią suszonych liści, w postaci stewii w proszku, płynnego wyciągu oraz tabletek. Do słodzenia kawy lub herbaty najlepiej nadają się tabletki, jednak najbardziej uniwersalne zastosowanie ma stewia w postaci płynu oraz proszku. Do posłodzenia herbaty bądź kawy wystarczy tylko kilka kropel płynnego wyciągu. Tabletki oprócz stewii zawierają dodatkowe składniki, na przykład węglan sodu i kwas winowy. Suszone liście najczęściej gotuje się w wodzie, a uzyskany w ten sposób wywar stosuje się później do słodzenia potraw.

            Wbrew pozorom warunki klimatyczne w Polsce nie uniemożliwiają uprawy stewii. W celu wyhodowania własnej rośliny należy zakupić nasiona albo sadzonki. Stewia nadaje się zarówno do uprawy doniczkowej, jak i gruntowej. Trzeba jednak pamiętać o tym, że potrzebuje odpowiednio wysokiej temperatury, dlatego w chłodne dni powinna być trzymana w domu albo w przydomowej szklarni. Roślina ta jest także wrażliwa na suszę oraz na zalegającą wodę. Powinna być zatem podlewana regularnie, ale nie zbyt obficie. Ważne jest również to, aby usuwać początki kwiatów i nie dopuszczać do kwitnięcia, ponieważ kwiaty zatrzymują rozwój nowych liści, natomiast już istniejącym nadają lekko gorzkawy smak. Uprawianą w domu stewię można wykorzystywać w taki sam sposób, jak suszone liście. Świeże liście idealnie nadają się także jako dodatek do deserów, na przykład do sałatek oraz lodów.